Z żółtym kuferkiem – Teodor Kaczyński

Książka otrzymała pierwszą nagrodę w dziale literatury pamiętnikarskiej ogłoszonego swego czasu  konkursu literackiego „Chłopi – ruch ludowy – Polska Ludowa”. Przedstawia z pierwszej ręki okres 1905-1939 w powiecie garwolińskim, bo lekko licząc ok 75% jej objętości, ściśle dotyczy naszego regionu. Oczywiście jak na wspomnienia przystało jest to obraz subiektywny autora, ludowca o poglądach lewicowych. Aktywnego członka ZMW RP Wici i PSL Wyzwolenie, nauczyciela wiejskiego i aktywnego działacza młodzieżowego.

Początek to wspomnienia z dzieciństwa, opis rodzinnej wsi Trzcianki i stosunków tam panujących przed I wojną światową. Następnie jej wybuch, przemarsze wojsk rosyjskich, nastroje ludności, obawa przed Niemcami, a wreszcie ich wkroczenie oraz czas okupacji. Dużą część tego okresu stanowią opisy nauczania początkowego dzieci wiejskich, którego autor doświadczał na własnej skórze. Fantastycznie realistyczne problemy, których z dzisiejszej perspektywy sobie nie uświadamiamy. Ale też znajdziemy tu mnóstwo lokalnych, drobnych i większych zdarzeń historycznych, nigdzie indziej nieopisanych.

Okres przełomu i odzyskania niepodległości to dalsza nauka autora, w studium nauczycielskim w Siennicy, a następnie już w Polsce Niepodległej praca jako wiejski nauczyciel. Aktywna działalność w organizacjach chłopskich na terenie powiatu. Ponieważ autor przemieszczał się zmieniając miejsca zamieszkania, najpierw z rodzicami, a następnie w swojej pracy nauczycielskiej, to w jego wspomnieniach znajdujemy informacje z wielu miejscowości. Możemy też lepiej poznać i zrozumieć podziały polityczne jakie występowały w okresie II RP. Co ciekawe i mało pamiętane dzisiaj to, że koła umiarkowanej lewicy, aż do początku lat 30-tych zdecydowanie popierały Józefa Piłsudskiego w jego sporze ze stronnictwami narodowymi. Znów mamy wiele unikatowych zdarzeń z tego okresu, jak choćby wyprowadzenie żołnierzy 1 PSK z kościoła, po nieprzychylnym kazaniu księdza, po przewrocie majowym. Opis wizyty prezydenta Wojciechowskiego w Garwolinie i jego ukłon w stronę reprezentacji chłopskiej oraz wiele innych

Oczywiście najwięcej wspomnień dotyczy obszarów zaangażowania autora, czyli ruchu ludowego, walki politycznej wyborczej i oświaty wiejskiej. Kaczyński angażował się też w ruchach młodzieżowych, harcerstwie czy lokalnych strażach ogniowych więc znajdziemy też informacje z tych obszarów. Trzeba zauważyć bardzo rzetelne trzymanie się faktów, prawidłowość nazwisk i topografii terenu co świadczy o rzetelności autora. To jedyna taka książka, stąd uważny czytelnik w wielu artykułach historycznych znajdzie do niej odnośniki. Dla miłośników historii regionalnej jest pozycją obowiązkową, polecam.

ks

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Aby dodać komentarz uzupełnij równanie/To add a comment complete the equation UWAGA/ATTENTION!!! Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.