Aleksander Walerian Jabłonowski (1829-1913)

Przypominamy postać Aleksandra Waleriana Jabłonowskiego urodzonego w 1829 r. w Goźlinie. Był historykiem specjalizującym się w historii Rusi, podróżnikiem i etnografem. Przeszedł do historii jako niezwykle pracowity uczony, który zostawił po sobie ogromną spuściznę. Jego śmierć odnotowały dzienniki opiniotwórcze, jak i pisma satyryczne (np. „Mucha”). Nad jego trumną wygłoszono wiele długich przemówień – „Kurjer Warszawski” drukował je w odcinkach!

 

Mucha, 5 września 1913, nr 26

 

Przegląd Katolicki, 30 sierpnia 1913, nr 35

Aleksander Jabłonowski

Ś. p. Aleksander Jabłonowski.

W dniu 22-gim b. m. zmarł w Odesie ś. p. Aleksander Jabłonowski, jeden z najwybitniejszych uczonych polskich i najznakomitszy w Europie znawca historji Rusi.

Od lat pięćdziesięciu pięciu pracował ś. p. Aleksander Jabłonowski na polu dziejopisarstwa z benedyktyńską wytrwałością i wydał cały szereg prac niepospolitej wartości naukowej, pełnych erudycji i talentu. Oprócz pomnikowego dzieła „Atlas historyczny wschodnich dzielnic Polski“ wydał Jabłonowski wspólnie z Adolfem Pawińskim kilkadziesiąt tomów „Źródeł dziejowych”, rzecz pierwszorzędnego znaczenia.

Wszystkich prac niestrudzonego badacza wymienić nam niepodobna, wspomnimy tylko, że sędziwy, ale przedwcześnie dla nas zmarły, uczony, oprócz całego szeregu rozpraw i poważnych dzieł historycznych, jak: „Rodzina w Polsce”, „Koleje dziejowego zrzeszania się Słowian”, „Pieśni bohaterskie Serbów”, „Historja Południowej Rusi”, „Historja akademji kijowsko-mohylańskiej”; napisał jeszcze wiele innych cennych prac, któremi zasilał Wisłę, Ateneum, Kwartalnik Historyczny , „Słownik geograficzny” i w. in. wydawnictw.

Ś. p. Aleksander Jabłonowski ur. się w 1829 r. na Mazowszu. Studja wyższe odbywał w Kijowie i Dorpacie a uzupełnił je w Brukseli, Berlinie, Wiedniu, Pradze i Londynie. Odbywał kilkakrotnie podróże po Słowiańszczyźnie Południowej i po Azji Mniejszej.

W uznaniu wielkich zasług Jabłonowskiego krakowska Akademja umiejętności mianowała go w r. 1894 swym członkiem korespondentem, a w. 1900 członkiem czynnym. Był doktorem honorowym polskiej wszechnicy lwowskiej. W Warszawie piastował godność prezesa Tow. naukowego. Był też członkiem honorowym warsz. Tow. miłośników historji.

Nie brak było uznania dla pracy naukowej Jabłonowskiego i u obcych. Był członkiem honorowym królewskiego Tow. historyczno-geograficznego w Londynie, Tow. historycznego latopisca Nestora w Kijowie i w. in.

Pomimo podeszłego wieku zachował Jabłonowski do ostatniej chwili całą rzeźkość umysłu i młodzieńczy zapał do pracy.

Tracimy w nim nie tylko uczonego wielkiej miary, ale i wiernego syna Kościoła, człowieka idei, męża charakteru przysłowiowo prawego. Redakcja nasza traci w nim przytem zawsze życzliwego dla niej i szczerego przyjaciela.

R. i. p.

 

Więcej informacji o A. Jabłonowskim można znaleźć tutaj. Obszerny jego biogram opublikował także Tadeusz Korzon.

 

Biogram Jabłonowskiego opublikowany przez Korzona oraz artykuły z zostały pobrane Polony, jego oryginały znajdują się w Bibliotece Narodowej. Zdjęcie pobrane z PAUart. Jego oryginał znajduje się w Polskiej Akademii Umiejętności.

Podziel się tym ze znajomymi! Poinformuj ich o garwolin.org
  • 11
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *